CUMHURİYETİN İLK FAKÜLTESİ DTCF’NİN KURULMASI VE SOSYAL BİLİMLER EĞİTİMİNİN GELİŞMESİ BAKIMINDAN ÖNEMİ
Author :
Abstract
Bu çalışma, Türkiye’nin ilk fakültesi olan Dil ve Tarih-Coğrafya
Fakültesi’nin kurulduğu koşulları, kuruluşunu ve bilinen yönlerinin yanında arşiv
belgeleri ışığında farklı bir biçimde yorumlamayı amaçlamaktadır. Araştırma
yöntemi kaynak incelemesine ve değerlendirilmesine dayanmaktadır. Bilimsel
gelişmenin en önemli kurumları üniversitelerdir. Atatürk, Batı’nın Tarih ve dil
konusunda Türklere yönelik olarak önyargılı ve düşmanca tezlerine karşı bilimsel
kurumlar aracılığı ile araştırmalar yaptırmıştır. Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi,
1935 yılında Cumhuriyet’in modernleşme ve bilimsel eğitim hedefleri
doğrultusunda kurulan ilk fakültesidir. Atatürk’ün öncülüğünde açılan bu kurum,
Türkiye’de sosyal bilimlerin kurumsallaşmasını sağlamış ve bilimsel düşünceyi
Bu çalışmanın ön incelemesinde
ve yayımlanmadan önce Turnitin
ile intihal taraması yapılmıştır.
This study was screened for
plagiarism using Turnitin during
the preliminary review and prior
to publication.
Başvuru/Submitted: 02-05-2025
Kabul/Accepted: 23-09-2025
Online Yayın/Published Online:
30-03-2026
Atıf/Cite: Altaş, Seyithan.
"Cumhuriyetin İlk Fakültesi
DTCF’nin Kurulması Ve Sosyal
Bilimler Eğitiminin Gelişmesi
Bakımından Önemi" Uluslararası
Eğitim ve Tarih Araştırmaları
Dergisi, C.14, S.8, 2026, ss. 37-55. -
topluma yayma misyonu üstlenmiştir. Fakülte, Türk tarihini, dilini bilimsel
yöntemlerle araştırarak ulusal kimlik bilincini güçlendirmeyi amaçlamıştır.
DTCF’nin kuruluşu, Cumhuriyet’in eğitim ve kültür politikalarının ürünüdür.
Atatürk, Türkiye Cumhuriyeti'nin çağdaş bir ulus-devlet olabilmesi için bilimsel
düşünceyi ve eğitimi yaygınlaştırmayı temel bir amaç olarak görüyordu. Türkiye’de
sosyal bilimlerin eğitimi ve araştırılmasında çok önemli çalışmalar ortaya koymuş,
bu yolda Türkiye’nin o günlerinden bugüne kadar çok değerli bilim insanları
yetiştirmiştir. Yapılan araştırmalar pek çok sosyo-politik değerlendirme ve
analizlere kaynaklık etmiştir.
Bu çalışma, Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi’nin kuruluş sürecini, Cumhuriyet’in
eğitim ve bilimsel düşüncesinin gelişimindeki rolünü ve sosyal bilimlerin
ilerlemesine yaptığı katkıları araştırmayı amaçlamaktadır.
Keywords
Abstract
This study aims to reinterpret the conditions under which the Faculty
of Language, History and Geography, the first faculty of Turkey, was established,
its foundation, and its known aspects in a different way in light of archival
documents. The research method is based on the examination and evaluation of
sources. Universities are the most important institutions of scientific development.
Atatürk had research conducted through scientific institutions against the
prejudiced and hostile theses of the West regarding Turkish history and language.
The Faculty of Language, History and Geography was established in 1935 in line
with the Republic’s goals of modernization and scientific education. Opened under
the leadership of Mustafa Kemal Atatürk, this institution ensured the
institutionalization of social sciences in Turkey and assumed the mission of
disseminating scientific thought to societyDTCF has played an important role not
only in scientific research and the training of experts but also in Turkey’s cultural,
educational, and intellectual life, becoming one of the symbols of the Republic’s
scientific and modernization vision. It has produced highly important works in the
education and research of social sciences in Turkey and has trained many
distinguished scholars from that period to the present day. The research conducted
has served as a source for many socio-political evaluations and analyses.
This study aims to examine the foundation process of the Faculty of Language,
History and Geography, its role in the development of the Republic’s educational
and scientific thought, and its contributions to the advancement of the social
sciences.
